Panert torsk med ovnsbakte poteter

Panert fisk er aldeles nydeleg. Panering er å dekke fisk med strøkavring eller tørre brødsmular. Når fisken blir steikt dannar paneringa ei knasande sprø skorpe som held fiskestykka saftige og gode inni.

Barn likar ofte panert fisk og det kan vere motiverande å få vere med på å lage fiskemiddag med panering. Metoden eg brukar når eg held fiskesprellkurs der barn får delta i matlaginga, kallar vi paneringsprosessen for «fiske-fabrikk».

På «fiskefabrikken» har vi tre skåler på kjøkkenbenken. Første vender vi fisken først i skåla med kveitemjøl, salt og pepar, deretter i skål nummer to med samanvispa egg og til slutt i skål nummer tre med strøkavring. Nysteikt panert fisk med spør skorpe, ovnsbakte poteter og salat blir fort ein favoritt for både barn og vaksne!

TORSK: Panert torsk med ovnsbakte poteter. Foto: Studio Dreyer+Hensley, Norges sjømatråd.

Ingrediensar (4 porsj)

600 g torskefilet, utan skinn og bein

1 dl kveitemjøl

4 egg

1 dl griljermjøl

1 ts salt 

Server med

salat

tomatsalsa

½ ts pepar

Framgangsmåte

Sett steikeovnen på 225 °C. Skjer torsken i bitar på ca. 5x3 cm. Bland kveitemjøl, salt og pepar i ei vid skål. Pisk saman egg i ei anna vid skål. Ha griljermjølet i ei tredje vid skål. Vend torsken først i mjølblandinga, deretter i egg og til slutt i griljermjølet. Steik torsken i flytande margarin på varm steikepanne i ca. 4 minutt på kvar side.

Ovnsstekte poteter

Vask potetene med skalet på og skjer i båtar. Snu potetbåtane i ei blanding av olivenolje, timian, finhakka kvitløk, salt og pepar, og legg i ei eldfast form eller langpanne. Steik potetene i steikeomnen i ca. 30 minutt, eller til dei er gyldenbrune og gjennomsteikte. Snu på potetene eit par gonger under steikinga.

Server panert torsk med ovnsstekte poteter, salat og tomatsalsa.

Om du vil fritere fisken:

Varm olje i ein stål- eller jernkjele. Oljen skal holde 180 °C ved fritering. Den er passe varm når ein brødterning blir brun på 1 minutt. Friter fisken gylden i den varme oljen i 3-5 minutt. Husk å ikkje steike for mykje fisk av gongen, då blir oljen nedkjølt.

Steikt sei med lun vintersalat

Nyåret har starta med ekstremvær, men i ly av enorme mengder med regn og sterke stormar, skal middagen likevel på bordet. Det er godt og trygt å sitte inne med god mat på bordet, medan det trommar på vindauga og ular rundt hushjørna. Kanskje ein kan drøyme seg til varmare strøk?

Bulgur stammar frå Midtausten og er førkokt, tørka og knust durumkveite. Det som er spesielt med bulgur er at den er meir næringsrikt enn couscous, fordi ein større del av kornet teke med. Bulgur liknar altså på couscous og kan brukast som eit alternativ til pasta, ris eller poteter.

Bulgur er også kjempegodt å blande i salatar, og i helgas rett er bulgur blanda inni vintersalaten. Ein kan godt seie at helgas rett er inspirert av varme og eksotiske Midtausten med lun bulgur, saftig appelsin og friskt granateple som smakar nesten om søte rips! Dette er god vintermat!

            SEI: Steikt sei med lun vintersalat. Foto: Marianne Aaronsen, Norges sjømatråd.

Ingrediensar

800 g seifilet, utan skinn og bein

Vintersalat

1 ½ dl bulgur

3 gulrot

3 appelsin

1 raudløk

25 g mandlar

150 g fetaost

½ ts salt

pepar

1 sitron

½ granateple

frisk mynte

Framgangsmåte

Steik serveringsstykke av sei i ei varm steikepanne med litt flytande margarin. Kok bulgur etter avvisinga på pakken. Skrell gulrøter og kutt i terningar, skrell appelsin og skjer i tynne skiver. Hakk opp mandlar, raudløk og urter. Bland alt saman med bulguren og ha over i ein serveringsbolle. Smak til med sitron og bland inn granateplekjerne. Krydre med salt og pepar.

Tips: Bland gjerne inn ein neve finhakka frisk mynte.

Denne oppskriften er utvikla av Fiskesprell og kvalitetssikra av Helsedirektoratet.

Godt nyttår med carpaccio av røykt laks!

Carpaccio er ein klassikar frå Italia, og har etterkvart blitt eit omgrep for matretter med tynne skiver av rått kjøt eller rå fisk.  Denne gode retten er nemleg oppkalla etter malaren Vittore Carpaccio og blei første gong servert på Harry’s Bar i Venezia.

Originaloppskrifta til carpaccio var tynne skiver av kalvefilet, men røyk laks er ein umerka variant av originalen.  Carpaccio passar godt som forrett eller som ein del av eit tapasbord eller koldtbordet for eksempel til nyttår. «Buon appetito» på italiensk og ønske om eit godt nytt år!

RØYKT LAKS: Røkt laks og avokado carpaccio. Foto: Aina Hole, Norges sjømatråd. 

Ingrediensar (4 porsj)

200 g røykt laks

2 lime

1 ss olivenolje

2 avokado

dill

pepar

 

Framgangsmåte

Skjer røykt laks i tynne skiver, legg dei flatt i ein djup tallerken. Bland olivenolje med safta av ein lime og smaksett med pepar. Slå blandinga over lakseskivene, dekk over med plastfolie og la det stå i kjøleskapet i ca ein time.

I mellomtida deler du avokadoen i tynne skiver. Legg dei på eit fat og slå over limesaft fra 1 lime, for å unngå at avokadokjøtet skal bli mørkt. Fordel marinert røykt laks og skiva avokado på eit serveringsfat, eller i porsjonar på tallerkenar.

Pynt serveringa med eit lett dryss dill, og server retten avkjølt som forrett eller til aperitiff.

 

Steikt juletorsk med rabbestappe, rosenkål og baconfeitt

Norsk julemat handlar om tradisjonar,  geografi og kva type mat ein før fekk tak i til jul.  Til jul skulle det vere den beste maten ein kunne få tak i som svineribbe, pinnekjøtt, lutefisk og juletorsk, men også kveite, kjøtmølje og risgraut var og er vanleg.

Å ete fersk torsk til jul er typisk for Sørlandet, men om ein les boka «Den gamle sunnmørsjula» (Brunstad & Pettersen) finn ein at det også var viktig med fersk fisk til jul på våre trakter. Boka fortel at i fjordbygdene på sunnmøre var stor skam for den husbonden klarte å skaffe fersk fisk til jul.

I dag kan vi kjøpe torsk i butikken fersk og frosen, og det er fiska for oss. For å lage torsk «julete» handlar det om kva som er til, som til dømes i helgas juleoppskrift med rabbestappe, rosenkål og bacon. Nyt den gode julematen, også vil eg ønske alle mine lesarar ei fredfylt og god julehøgtid!

TORSK: Steikt juletorsk med rabbestappe, rosenkål og baconfeitt. Foto: Aina Hole, Norges sjømatråd.

Ingrediensar (4 pers)

800 g torskefilet

2 ss smør

 

Rotmos

1 kg kålrot

2 stk gulrot

1 stk sellerirot

1 dl kremfløte

3 ss smør

2 ts salt

½ ts pepar

½ klementin

 

250 g bacon i terningar

100 g smør

 

300 g rosenkål

2 ss smør

2 ss brunt sukker

 

12 stk mandelpotet

Framgangsmåte

Skrell og skjer rotgrønsakene i terningar og kok dei møre i lettsalta vatn. Sil av vantet og mos grønsakene til ei grov stappe. Ha i smør, spe inn fløyten og smak til med salt og pepar. Steik baconbitar i smør på lav varme til baconet er gjennomsteikt. Reinsk og del rosenkål i to og steik dei møre i smør i steikepanna Tilsett sukker og steik videre medan du vender på rosenkålen til sukkeret har smelta. Del torskefileten i passe porsjonsstykke og steik dei i litt smør i panna i ca. fem minutt på kvar side.

Server retten med kokte mandelpoteter til.

Rømmesild med peparrot er godt julepålegg

Oppkutta spekesild eller kryddersild blandast i ulike sausar, eddik eller løk og leggast på glas til jul. Å lage sildepålegg er for mange like viktig som å bake julekaker. På NRK sine nettsider lanserer dei sju sildeslaga slik: Sennepsild, Tomatsild, Stoltenbergs sildesalat, Sild med balsamico, Kryddersild lag-på-lag i porsjonsglas og Sildefjøl med egg, potetsalat, raudbetar og raudløk.

Å lage ulike sildesalatar er både ein hyggeleg og nyttig aktivitet ein kan gjere saman i adventstida og det blir fort julestemning på ein sildeverkstad. Resultata gir både ei ypparleg anledning til å prøvesmake julepålegget med godt brød til, og å lage nokre ekstra glas som kan vere julegåve.

Sildesalatar kan ein også brukast til fleire høve som på tapasbordet, til forrett eller til julefrukosten. Peparrot saman med sild gjer salaten spenstig og frisk, og husk at «av sild blir du snild» - det kan lønne seg no i førjulstida!

SILD: Rømmesild med peparrot er godt julepålegg. Foto: Tove Lise Mossestad, Norges sjømatråd.

Ingrediensar (4 porsj)

500 g kryddersildfilet

3 dl seterrømme

15 cm peparrot

1 ss sennep

salt

Topping

1 grønt eple

4 reddikar

1 raudløk

 

Server med:

Grovt knekkebrød, grov brød eller rugbrød

Framgangsmåte

Del silda opp i bitar. Riv peparrota på eit fint rivjern. Bland rømme, reven peparot, sennep, eddik og salt. Bland inn sildebitane.

Topping

Kutt eplet og reddik i fine strimlar. Kutt raudløk i tynne skiver, og bland saman med eple og reddik.

Topp retten med reddik, eple og løk-blandinga. Server med godt brød til.

 

Tips: Smak på silda før du startar på retten. Er den veldig salt, kan du legge silda i vatn i 2 timar. Dersom den er perfekt salta, kan du berre skylle den.

Lutefisk med grøne linser og sennepssaus

Lutefisksesongen er i gong og det er klart for lutefiskkalas, for lutefisken kan føre oss saman i festlege lag no før jul. Lutefisk er ein viktig del av norsk mattradisjon og identitet. Utvandra nordmenn i Amerika har tatt med seg retten, så den er svært populær i visse delar av USA også.

Linser er i mange matkulturar ei basisråvare og i Norge er bruken av linser aukande. Det er ikkje så merkeleg fordi linser er rimelege, allsidige og anvendelege i alt fra salatar til gryterettar. I tillegg er dei rike på protein og milde og gode på smak.

Tradisjonelt vert det servert erterstuing eller ertepuré til lutefisk, men helgas oppskrift har ein spennande vri på tilbehøyret. Sunne, gode og berekraftige grøne linser og med sennepssaus til er dette eit utmerka alternativ til lutefisk og kanskje ein ny favoritt til jul?

 

LUTEFISK: Lutefisk med grøne linser og sennepssaus. Foto: Aina Hole, Norges Sjømatråd.

Ingrediensar til 4 porsjonar

2 kg lutefisk

3 ss salt

 

Linser

2 dl grøne linser

½ sjalottløk

2 dl vatn

75 g bacon

salt og pepar

 

Sennepssaus

2,5 dl fløyte

2,5 dl mjølk

30 g smelta smør

2 ss kveitemjøl

salt

2 ss dijonsennep

2 ss sterk og søt sennep

1 ss worcestershiresaus

1 sitron

50 g smør

salt og hvit pepar

 

Server med

Mandelpotet

Framgangsmåte

Sett steikeomnen på 175 °C. Skjer lutefisk i porsjonsstykke og dryss salt på kjøtsida. La den ligge i romtemperatur i ein time. Vatnet vil trekke ut, så ha stykka i ei langpanne med kantar. Slå av vatnet og skyl lutefisken i kaldt vatn, for å fjerne saltet. Legg lutefisken i ei langpanne med skinnsida ned og dekk med aluminiumsfolie. Sett den i steikeomnen og la den stå til den er ferdig, ca. 40 minutt.

Linser

Kok linsene møre med hakka sjalottløk i ca. 20-25 minutt og sil av overflødig vatn. Skjer bacon i terningar og sprøsteik det. Bland baconterningar med linser og løk.

Sennepssaus

Varm opp fløte og mjølk, det skal ikkje koke. Bland smelta smør og kveitemjøl og litt salt til jamning. Rett før oppkok av fløytemjølka blander du inn jamninga. La det koke nokre minutt medan du rører kraftig med ein visp. Sil sausen over i ein annan kasserolle. Tilsett sennep, sterk og søt og dijon, worcestersaus, og safta av ein sitron. Rør inn smør for å gjere sausen ekstra glatt og velsmakande.

Smak til med salt og pepar.

Server lutefisken med linser, sennepssaus og kokte mandelpoteter.

Tips: Dersom du vil ha fast lutefisk dryss over salt og la lutefisken stå kjølig eit par timar. Slå av vatnet som trekkast ut og skyll deretter lutefisken i kaldt vatn.

 

 

 

 

Ein smak av India med enkel fiskecurry

Karri er eit av dei mest vanlege krydderblandingane i verda og stammar frå dei indiske kjøkkenet, men ordet karri er tamilsk og betyr rett og slett saus. Karri er fantastisk godt består av mange aromatiske krydder som; kanel, kardemomme, spisskum, muskat, ingefær, pepar, gurkemeie, koriander, allehånde og sennepsfrø.

Krydderbruken i det indiske kjøkken er omfattande og det vert sagt at kvar indiske familie har sin eigen karri. Til sterk karri vert det ofte servert Raita, den indiske slektningen til gresk tzatsiki. Raita er ein frisk og kjølande yoghurt saus, som er rask å lage.

Gurkemeie i karrien gir ekstra sting og nydeleg gylden farge på sausen. Styrken på sausen kan ein justere med for eksempel meir chili. Fisk og karri er ein svært god smakskombinasjon, og er du glad i litt «hot» mat er denne fiskegryta perfekt!

INDIA: Ein smak av India med enkel fiskecurry. Foto: Marianne Aaronsen, Norges sjømatråd.

Ingrediensar (4 porsj).

600 g torskefilet

150 g paprika

½ raud chili

1 glas indisk saus

½  potte frisk koriander

½ lime

 

Raita

½ agurk

3 dl naturell yoghurt

½ ts malt spisskummen

2 ss frisk mynte

1 ss limesaft

salt og pepar

 

Karrisaus

2 fedd finhakka kvitløk

1 gul løk

2 cm fersk riven ingefær

3 ss tomatpuré

3 ss raud curry paste

2 dl kokosmjølk

2 dl gresk yoghurt

 

Framgangsmåte

Sett omnen på 185C. Ha sausen i ei eldfast form og legg i paprika i skåre i strimler og hakka chili. Du kan enten bruke ferdig saus du kjøper på butikken (tikka eller korma), eller lage ein enkel raud karrisaus. Legg på torsk eller laks skåre i passande bitar, og steik det i omnen i ca. 20 minutt.

Raita:

Riv agurken på rivjern. Bland saman alle ingrediensane og smak til med salt og pepar.

Enkel raud karrisaus:

Finhakk løk, kvitløk og ingefær og fres det i litt olje i panna. Ha i karripasta og tomatpuré og steik det videre. Ha i kokosmjølk og yoghurt og la det koke i nokre minutt, smak til med salt og pepar. Ønsker du ein tynnare saus, spe med litt vatn.

Servering:

Ha over grovhakka koriander og ein skvis lime. Server med nanbrød, raita og kokt ris.